Od pisama i buketa cveća, pa sve do slanja „vatrica“ na storije – upoznavanje partnera doživelo je ogromnu transformaciju. Da li je ona dobra ili nije je stvar ličnog doživljaja, ali jedna se činjenica ne može zanemariti: u poslednjih 100 godina došlo je do otuđenja od porodice, prijatelja i zajednice, a fokus je stavljen na potpuno drugu dimenziju života.
Zamislite svet bez pametnih telefona, društvenih mreža i interneta. U takvom svetu, mladić iz 1930-ih stoji ispred kuće svoje simpatije, držeći u ruci buket cveća, dok ga prate znatiželjni pogledi komšija. Upoznavanje je bilo intimno, lokalno i često pod budnim okom porodice i zajednice.
Danas jednim pokretom prsta po ekranu telefona možemo upoznati nekoga ko živi na drugom kraju grada ili čak sveta. Kako smo od skromnih početaka stigli do digitalnog upoznavanja, pokazalo je istraživanje naučnika sa Univerziteta Stanford, koji su dugi niz godina pratili trendove.
1930-te i 1940-te godine: Upoznavanje u krugu porodice je najčešće
Tridesetih i četrdesetih godina prošlog veka upoznavanje sa potencijalnim partnerima mahom se odvijalo u krugu porodice, budući da je ova institucija bila najdominantnija, a porodične vrednosti na ceni. Upoznavalo se i kod prijatelja: neko od užeg ili šireg kruga uvek je imao nekoga da preporuči, a čak i ako nije, kućna okupljanja su gotovo uvek rađala neke nove ljubavi.
Škole i komšiluk bili na trećem, odnosno četvrtom mestu. Na mestima javnih okupljanja, poput barova i restorana i crkava, ljudi su se upoznavali dosta ređe. U ta davna vremena, kada internet nije ni postojao, partneri su se kad-kad tražili i među fakultetskim i kolegama sa posla, ali je procenat takvih upoznavanja varirao tek oko 5 posto.
50-ih i 60-ih godina stvari polako počinju da se menjaju: Prijatelji dominiraju
Pedesete godine donele su blage promene kada je reč o upoznavanju: partneri počinju sve ređe da se upoznaju na okupljanjima u krugu porodice, a sve češće se srodne duše traže među prijateljima i poznanicima. Škole zauzimaju stabilno treće mesto, a umesto komšiluka na četvrto dolaze barovi i restorani, u kojima počinje da vrvi noćni život.
Šezdesete godine donose još jednu značajnu promenu: ugostiteljski objekti postaju još popularniji i škole istiskuju sa trećeg mesta. Ujedno počinje i era upoznavanja na poslu, a kolege prestaju da budu samo kolege, već postaju i prijatelji i partneri. Crkva, kao mesto upoznavanja, pada na poslednje mesto.
How couples met (1930-2024)
Is this really an improvement?
How do we fix this? pic.twitter.com/KfCIpN3Fam— Wall Street Silver (@WallStreetSilv) October 9, 2024
1970-te i 1980-te godine donose velike novine u upoznavanju:
Trendovi sa kraja 60-ih godina se nastavljaju i u 70-im: prijatelji su i dalje na prvom mestu, porodica na drugom. Upoznavanje u ugostiteljskim objektima postaje još popularnije i izbija na treće mesto, dok kolege sa posla počinju da budu sve češći izbor kada je reč o izboru partnera. U školama se u ovo vreme upoznaje tek oko 12 procenata populacije.
Ali, dolaze 80-te i sa njima kardinalne promene: radno okruženje sada je na drugom mestu po popularnosti kada je odabir partnera u pitanju, dok porodica koja je donedavno bila da drugom mestu – pada na četvrto. Osamdesete godine donose i prva onlajn upoznavanja, istina u gotovo zanemarljivom procentu – tek 0,02 do 0,2 posto.
Vesele 90-te i digitalne 2000-te: Tradicionalno upoznavanje odlazi u zaborav
Devedesetih godina prijatelji i dalje zadržavaju lidersku poziciju kada je reč u upoznavanju, a svaki četvrti par upoznao se preko zajedničkog društva. Kolege sa posla i dalje su interesantne, ali iz godine u godinu sve manje, kao i potpuni stranci koji šalju piće u barovima i restoranima. Ali, sve veći broj ljudi počinje da se upoznaje preko interneta!
Od početka 2000-ih kreće prava era digitalizacije, a procenat onlajn upoznavanja eksponencialno raste, ostavljajući za sobom „u prašini“ sve tradicionalne načine upoznavanja. Kolege, prijatelji, kolege sa fakulteta više nisu ni na vidiku, a primat uzimaju stranci sa kojima se dopisivanje vrši preko sve popularnijih platformi.
2010-te i 2020-te godine: Internet upoznavanje dominira, ostalo na marginama
Početkom 2010-ih godina onlajn upoznavanje sa prvog mesta istiskuje i prijatelje, koji su na toj poziciji bili dosta dugo, još od 60-ih godina prošlog veka. Nezaustavljiv rast u pogledu ovog vida upoznavanja ostale vrste odbacuje na margine: do kraja 2019. godine skoro 46 procenata svih emotivnih veza otpočelo je komunikacijom preko interneta!
Poslednje četiri godine nisu donele značajnije promene, osim što je upoznavanje u barovima i restoranima gotovo nestalo tokom perioda Korona virusa. Već 2023. godine ono ponovo postaje popularno, a do danas statistika je sledeća: preko interneta se upoznaje gotovo 60 posto parova, među prijateljima srodnu dušu nađe oko 15 post odraslih, dok se među kolegama ljubav rodi u oko 8 posto slučajeva.