Haotičan birački spisak je izraz haotičnog stanja u državi simularkuma i simulacija sa sve težim posledicama. Čudno za zemlju u kojoj živi narod koji se diči Teslom, Pupinom, Milankovićem
Birački spisak u Srbiji pruža velike mogućnosti manipulacijama na izborima a time i voljom građana. Sumnjivo je da vladajući režim u Srbiji godinama izbegava temeljnu reviziju ovog spiska, pravdajući se razlozima koji razum ne može da prihvati. Ako bi i pristali da se organizuje ovaj posao, onda bi da on traje u nedogled. Ta jednačina nema nepoznate. Vladati zauvek. Kriti se iza demokratskih načela, a ovladati veštinom dopisivanja i zbrajanja glasova nepostojećih birača. Sve ostalo što se preduzima mora da liči na političke akcije koje su primerene demokratskom poretku.
Zato treba razumeti odluku političkih snaga koje se suprostavljaju nedemokratskom ustrojstvu, da dijalog nema nikakvog smisla sa onima koji ne nameravaju da se rukovode demokratskim zapovestima slobodne volje građana, vlasti naroda, od naroda i za narod, i smenjivosti vlasti. Možemo da pričamo, ali mi da vladamo. Vi ćete dobiti deo kolača, ući ćete u parlament i dobiti sve što uz to ide, opis je platforme režima za dijalog. Da je autokratski režim vladao izuzetno demokratski za ovih četrnaest godina, nesaglasno je sa demokratskim principima da vlada dalje. I dok je manjinsku Srbiju zadesila slast kakvoj se nisu nadali ni u najlepšim snovima, većina građana taj period doživljava kao tešku noćnu moru.
Ode novih petnaestak godina, pored onih ostalih. A životni vek je kratak. Ne živi čovek poput Metuzalema pa da prihvati da mu je pedesetak godina potrošeno na muku, nevolju, borbu i iščekivanje. Zbog toga je neophodno postizanje konsenzusa opozicije da se do slobode dođe ubrzanim ali sistematičnim, legalnim i moralno opravdanim koracima. Birački spisak je prvi od tih koraka.
Skoro milionska razlika između upisanih birača u birački spisak i stvarnog broja birača je lako dokaziva. Ali, situacija je još poraznija jer u ukupan broj stanovnika u Srbiji (6.647.003) ulaze i lica koja nisu državljani Srbije, a pripadaju kategoriji uobičajenog stanovništva. Pored državljana Srbije ova kategorija obuhvata i strane državljane sa uobičajenim mestom stanovanja u Srbiji a koji nemaju i srpsko državljanstvo. To su najvećim delom punoletna lica što znači da je procenat učešća broja birača prema Jedinstvenom biračkom spisku u ukupnom stanovništvu Srbije veći od 98,1%, koliko je evidentirano 2023. godine. Da li on sada premašuje 100% ne znamo, ali moguće.
Na još jednu okolnost treba obrati pažnju. Upravo na lica koja žive u dijaspori. Deo njih je evidentiran kroz popis stanovništva u Republici Srbiji. Istovremeno se ta lica pridružuju brojčanoj kalkulaciji građana Srbije koji žive u drugim državama. Dakle, bez obzira što se nalaze u srpskom popisu stanovništva, oni kojima odgovara, istovremeno kalkulišu sa njihovim brojem u inostranstvu. Pojednostavljeno, na dva mesta.
Srbi sa Kosova i Metohije se nalaze u biračkom spisku, ali je pitanje da li je taj broj ispravan. Oni su 2011. godine pridruženi Jedinstvenom biračkom spisku Srbije kada su objedinjeni raniji lokalni birački spiskovi u jednu centralnu elektronsku evidenciju. Prvi put je taj spisak korišćen na izborima 2012. godine. Međutim, i u ovom delu imamo pravo da sumnjamo u njegovu verodostojnost. Zašto? Od 2012. godine do danas se nastavilo iseljavanje Srba sa Kosova i Metohije, a naročito prilikom potpisivanja Briselskog sporazuma 19. aprila 2013. godine, Vašingtskog sporazuma 04. septembra 2020. godine, prihvatanjem Francusko-Nemačkog plana za Kosovo 27. februara 2023. godine i Ohridskog sporazuma 18. marta 2023. godine. I ovaj primer potvrđuje dupliranje evidentiranih lica koja se nalaze u Jedinstvenom biračkom spisku Srbije jer se prebivališta istih građana vode na području Kosova i Metohije ali i Rebublike Srbije. Koliko ih je – nije poznato. A moglo bi biti.
Tačno je da se broj punoletnih građana Republike Srbije po popisu iz 2022. godine ne može poistovetiti sa brojem birača. I to je jasno. Ali, onima kojima je u interesu da birački spisak ima veći broj od stvarnog broja birača, ne ide na ruku ni ova činjenica. Kako smo jednostavno uočili, broj birača kao državljana Srbije je manji od ukupnog broja punoletnih građana evidentiranih kroz popis stanovništva jer su u tu kategoriju integrisana i lica bez biračkog prava pošto nemaju državljanstvo ove zemlje.
Na prvi pogled birački spisak u Srbiji je velika zavrzlama i čini se da nije moguće doći do apsolutnog broja birača kao osnovne pretpostavke legalnosti i legitimnosti izbora. Haotičan birački spisak je izraz haotičnog stanja u državi simularkuma i simulacija sa sve težim posledicama. Čudno za zemlju u kojoj živi narod koji se diči Teslom, Pupinom, Milankovićem. Zar ljudi danas ne rešavaju uspešno mnoge tajne ove planete i svemira, da bi se u jednom društvu spotakli oko broja birača? To društvo nije uređeno, a neuređenost se pothranjuje onim mehanizmima koji čovekovu svest i savest pretvaraju u sve ono što je njihova suprotnost. Čak ni iskrivljeni odraz u ogledalu, nego entitet kome je oduzet luksuz mišljenja, zaključivanja i moralnosti.
Apsolutni broj birača ne možemo utvrditi. Teško to polazi za rukom i drugima. Ali možemo ustanoviti približan broj birača u Srbiji koji je prihvatljiv. Ne postoji matematička formula koja će omogućiti da zbrajanjem pretpostavljene veličine i apsolutne veličine, dobijemo veličinu koju ćemo imenovati aspolutna tj. neupitno istinita. Zbog toga se moramo potruditi da pronađemo optimalno rešenje. To je mnogo lakše nego izumeti struju, telefon, internet ili lek za neku bolest. U tekstu koji se bavio viškom birača u biračkom spisku Srbije, naveo sam metod koji predlažem i za koji smatram da je trenutno najmanje štetan a najviše prihvatljivo rešenje. Zapravo, ne vidim ni najmanju štetu od njega.
Koraci postupka:
a) Postojeći Jedinstveni birački spisak Republike Srbije koristiti samo u delu evidencije birača sa Kosova i Metohije uz precizno utvrđivanje lica sa pravom glasa koji se nastanio na području Srbije bez ove srpske autonomne pokrajine. Kako se ne bi ponovilo dupliranje lica u novom biračkom spisku.
b) U novi birački spisak evidentirati broj punoletnih građana sa biračkim pravom, odnosno, izdvojiti iz njega lica koja nisu državljani Republike Srbije, a što je sadržano u zvaničnim dokumentima popisa stanovništva 2022. godine.
c) Tom broju pridodati broj birača koji živi u dijaspori i koji se na poslednjim izborima prijavio za učešće na njima u nekoj od država u kojima su nastanjeni. Pošto je deo državljana Srbije koji živi u dijaspori ušao u broj ukupnog stanovništva u Srbiji, i kako jedan broj njih dolazi u Srbiju za vreme izbora da glasa, jedino rešenje da se dođe do pravičnog broja u ovoj kategoriji glasača jeste integrisanje broja prijavljenih građana iz dijaspore za učešće na srpskim izborima ali u državi u kojoj žive i rade. Na izborima 2023. godine broj tih lica je iznosio 39.270.
Ukoliko parlamentarni i predsednički izbori u Srbiji budu održani npr. 2027. godine, ovaj broj građana iz dijaspore koji se prijavio za učešće na prvim prethodnim izborima, ulazi u birački spisak. Da li na pretpostavljenim izborima 2027. godine može učestvovati veći broj državljana Srbije iz dijaspore, odnosno, oni koji se nisu prijavili za prethodne izbore? Da, ta lica imaju pravo glasa uz potvrdu o srpskom državljanstvu. Ukupan broj lica koja žive u dijaspori i koji bi učestvovao na izborima 2027. godine, bi bio broj birača dijaspore koji se integriše u birački spisak za prve naredne izbore.
Na ovaj način Jedinstveni birački spisak Republike Srbije bi izbegao najveći deo zamki koje krije neutemeljena kalkulacija brojem lica sa pravom glasa koji žive u dijaspori, kao i onih koji potiču i/ili žive na Kosovu i Metohiji. A koja ishodi u manipulaciju brojem birača, izborima, izbornim pravom i normatizovanim demokratskim načelima.
Demokratski principi ne temelje državu i društvo na većoj veštini prevare, nego na vladavini koja izrasta na slobodno izraženoj volji građana i koja je odgovorna građanima.
Prevedimo ovaj metod na poznate brojke, pa će nam biti još jasniji.
– PG = broj punoletnih stanovnika Srbije po popisu iz 2022. godine.
– SG = broj punoletnih stanovnika Srbije bez državljanstva Republike Srbije po popisu iz 2022. godine.
– BS = stvaran broj lica kao punoletnih građana Srbije sa pravom glasa po popisu iz 2022. godine.
– BD = broj registrovanih birača na poslednjim izborima koji žive u dijaspori.
– S = ukupan broj stvarnih birača u Srbiji.
Po poslednjem popisu broj punoletnih građana Srbije je iznosio 5.492.020. Broj državljana Srbije koji živi u dijaspori i koji se prijavio za učešće na izborima u Srbiji, a koji glasa u državi u kojoj živi, iznosio je 39.270. Isti popis je evidentirao 33.509 stranih državljana koji žive u Srbiji ali nemaju srpsko državljanstvo.
Prvo moramo izračunati broj birača koji su nastanjeni u Srbiji:
BS = PG – SG: 5.492.020 – 33.509 = 5.458.511
BS = 5.458.511
Sledeći korak podrazumeva da se stvarnom broju birača koji žive u Srbiji, doda broj birača u dijaspori, i tako ćemo dobiti ukupan broj stvarnih birača Republike Srbije:
S = BS + BD: 5.458.511 + 39.270 = 5.497.781
S = 5.497.781
Ovaj postupak je jednostavan i ukoliko se dobro organizuje može za dva do tri meseca biti završen uz poštovanje svih metodoloških normi. Ko da ga obavi? Naši diplomirani studenti na istinskim univerzitetima koji su kažnjeni zbog svoje stručnosti, znanja i pretpostavljenog poštenja. Eno ih po srpskim pijacama, trgovinama, mesarama ili stranim firmama gde rade fizičke poslove za koje ne treba srednja škola. Poznaćete ih po lepoti, govore nekoliko stranih jezika i trude se da zadrže makar i taj posao da bi preživeli. Znaš li narode kako ti živi najobrazovanija mladost? Kako bi Lane Gutović rekao: ’’Zna narod!’’
Autor je redovni profesor univerziteta